Salpeter

Zouden ze nu blij zijn, daar op de redactie van Quest? Dat tijdschrift is toch vooral gewijd aan de natuurlijke wonderen der wereld, en de zegeningen van wetenschap en techniek, en nu blijkt uit hun eigen enquête dat ze nog heel wat missiewerk te verrichten hebben.

Quest wilde wel eens weten hoe het met het geloof in het bovennatuurlijke is gesteld, en liet duizend Nederlanders enquêteren. Je zou verwachten dat zoiets uitdraait op een klinkende overwinning voor de ratio. Het paranormale, dat was toch meer iets van de jaren zeventig. Nou nee dus. Driekwart van hen gelooft dat de wetenschap nooit alles zal kunnen verklaren, met andere woorden in bovennatuurlijke verschijnselen. Meer dan de helft gelooft dat er mensen zijn die de toekomst kunnen voorspellen en een op de drie gelooft dat het tranentrekkende en tenenkrommende televisiemedium Char werkelijk met de doden kan communiceren. Tot zover de invloed van het rationele denken. (En voor wie gelooft dat de emancipatie van de vrouw voltooid is: driekwart van de vrouwen gelooft in Char, tegen zo´n veertig procent van de mannen.) Het beeld is niet nieuw (60 procent gelooft in een leven na de dood, 40 procent in reïncarnatie, 25 procent gelooft dat ´de regering´ meer weet van buitenaars bezoek.) en de betekenis is duidelijk: het paranormale moge in de media op sterven na dood zijn, de voedingsbodem is er nog steeds, en kan zo worden benut. De vraag is niet of, maar: wanneer.

Een andere voor de hand liggende conclusie luidt: je kunt als redactie maar beter niet te veel weten van je lezers. Dat weten ze inmiddels ook bij het blad J/M, dat in verband met het tienjarig bestaan op de onzalige gedachte kwam de mening van ouders te peilen over opvoeding. Met een al even schrikbarend resultaat. Het moderne gebrek aan respect, en geduld, voor de net even iets andere medemens, gecombineerd met een heilig geloof in eigen voortreffelijkheid, blijkt inmiddels ook onder ouders van jonge kinderen gemeengoed. Tachtig procent van de ouders vindt dat de samenleving verloedert (what´s new…); tweederde vindt dat kinderen veel strenger moeten worden aangepakt. Ze zijn brutaal, asociaal en ongehoorzaam. Maar let wel: op hun eigen opvoedingsmethoden hebben ouders niks aan te merken. Ze geven zichzelf wat dat betreft een dikke zeven. 95 procent van de ouders is over zijn eigen functioneren ‘redelijk tevreden´ tot ´zeer tevreden’. Nee, het zijn andermans kinderen waaraan van alles mankeert. Dat zijn de ettertjes. De school moet harder optreden, en mag ook best ingrijpen in de opvoeding als het ergens mis gaat, vindt ruim de helft van de ouders. Tegelijkertijd is het modieuze verschijnsel ‘zorgleerling’, een die extra aandacht verdient, diezelfde ouders een doorn in het oog. Al die aandacht voor losers gaat ten koste van hun eigen o zo welgemanierde kroost, weet eenderde te vertellen.

Tien jaar lang heeft de redactie van J/M zijn best gedaan om de Nederlandse ouders op te voeden tot aardige, tolerante, goed geïnformeerde medeburgers. Dat project is dus volkomen mislukt. Ouders zijn zelfingenomen, kortzichtige, pessimistische zeikers.

Kortom, als journalisten waar dan ook nog plezier in hun werk willen houden, moeten ze elke enquête naar de mening of kennis van hun lezers radicaal afwijzen. Je wordt er doodongelukkig van.