Een echte Amelander spreekt dialect

Voor toeristen op Ameland valt het niet mee iets van het lokale dialect op te vangen. Vooral in het hoogseizoen spreken Amelanders allerlei talen – Duits, Engels, Nederlands – maar geen dialect. Het dialect spreken Amelanders alleen als ze onder elkaar zijn, voornamelijk in de wintermaanden. Dan storten de eilanders zich op het verenigingsleven en niet te vergeten de lokale feesten als Sunneklaas. Dit soort feesten versterkt de verbondenheid tussen de Amelanders, net als het dialect.


Jarenlang deed Mathilde Jansen onderzoek naar dit dialect. Het resultaat is te lezen in Een echte Amelander spreekt dialect. Ze was vooral geïnteresseerd in de manier waarop mensen hun identiteit uitdrukken in taal. Jansen ziet in de hedendaagse dialectspreker het ultieme voorbeeld van iemand die zijn identiteit wil benadrukken.

In tegenstelling tot de omringende eilanden wordt op Ameland nog altijd volop dialect gesproken. Vooral het aantal jonge dialectsprekers is uniek in Nederland.

Als geboren Texelaar werd Jansen als mede-eilandbewoner door de Amelanders met open armen ontvangen. Behalve het verslag van een taalonderzoek geeft dit boek een intiem beeld van het sociale leven van Amelanders. Zo doet Jansen verslag van de voorbereiding van het Sunneklaasfeest. In de aanloop naar dit feest komen mannen op geheime plaatsen samen om het bijbehorende tenue te maken, het zogenaamde pakmake. Jansen werd hiervoor uitgenodigd in een donker schuurtje achter de kerk in Hollum. Zelfs voor Amelander vrouwen is dat verboden terrein.

Lees meer over Een echte Amelander spreekt dialect en luister naar een stukje Amelands op Kennislink.

Mathilde Jansen deed promotieonderzoek naar het Amelander dialect aan het Meertens Instituut. Behalve als taalwetenschapper is zij werkzaam als wetenschapsjournalist, o.a. voor de populair-wetenschappelijke website Kennislink. In 2004 schreef zij samen met Marc van Oostendorp het boekje Taal van de Wadden. Meer informatie over Mathilde Jansen kunt u vinden op www.mathildejansen.nl.

 
Salpeter
  • Adieu Freud


    Van de doden niets dan goeds, natuurlijk. Maar zelfs aan hypocrisie zit een grens. Het besluit van het CvZ om de psychoanalyse uit de verzekering te gooien, leidde tot een aantal reacties waarbij de indruk werd gewekt dat hier ten onrechte iets buitengewoon waardevols werd geloosd. Ten onrechte...

  • De potentiele crimineel zit allang in de computer!

    Het is of de duvel er mee speelt: terwijl op dit respectabel forum een discussie woedt over de gevaren van electronische registratie, komt NRC vrijdag met een artikel waarin ten minste een belangrijk en onheilspellend effect van dergelijke systemen keihard wordt aangetoond - tussen de regels door. 'De misdaaddatabank als...

  • Een weldadige tsunami

    De NRC had had dit weekend alles bij elkaar wel een complete bijlage kunnen vullen met alle brieven en stukken gewijd aan de klimaatheisa. Op het gevaar af u stierlijk te vervelen, wil ik daarover toch effe wat opmerken. Wie weet bereikt u (met drie koppen koffie) het einde van...